ABŞ dolları son aylarda dünya valyuta bazarlarında ciddi zəifləmə nümayiş etdirir və bu proses artıq dörd illik minimum həddin yenilənməsi ilə nəticələnib. Dolların altı əsas dünya valyutasına nisbətdə dəyərini göstərən DXY indeksi yanvarın sonunda 95,5 bəndə qədər geriləyib. Bu, 2022-ci ilin əvvəlindən bəri ən aşağı göstərici hesab olunur. ABŞ valyutası ötən il ümumilikdə 9 faiz dəyər itirmişdi, 2026-cı ilin yanvarında isə əlavə olaraq təxminən 4 faiz ucuzlaşıb.
Rəqəmsal inkişaf və nəqliyyat naziri Rəşad Nəbiyev Əbu-Dabi Əmirliyinin Bələdiyyələr və nəqliyyat departamentinin sədri Məhəmməd Əli Əl-Şorafanın rəhbərlik etdiyi nümayəndə heyəti ilə görüş keçirib.
Azərbaycanın Türkmənistandakı səfiri Qismət Gözəlov Beynəlxalq Atçılıq Akademiyasının rektoru Pıqı Bayramdurdıyev ilə görüşüb.
Xəbər verdiyimiz kimi, Dövlət Təhlükəsizliyi Xidməti tərəfindən dövlət hakimiyyəti əleyhinə yönələn cinayət əməlləri ilə bağlı araşdırma tədbirləri həyata keçirilib.
Dövlət Şəhərsalma və Arxitektura Komitəsinin sədri Anar Quliyevin rəhbərlik etdiyi nümayəndə heyəti Bolqarıstan Respublikasına işgüzar səfərdədir.
Türk Dövlətləri
Kipr Türk xalqının ilk dəfə dövlət quruculuğu təcrübəsi qazandığı siyasi qurum – Kipr Türk Federe Dövləti – 13 fevral 1975-ci ildə elan edilib. 1974-cü il hadisələrindən sonra formalaşan yeni siyasi reallıq çərçivəsində Kipr Türk tərəfi çoxpartiyalı parlament sisteminə keçid və federativ əsasda idarəetmə modelinin qurulması istiqamətində addımlar atıb. Bu proses 1983-cü ildə Şimali Kipr Türk Cumhuriyətinin elanına qədər davam edən dövlətçilik mərhələsinin əsasını təşkil edib.
Öldükdən sonra insanın təkrara dünyaya başqa bir bədənlə geri dönməs qərb dillərində latın mənşəli söz olan reinkarnasıya kəlməsi ilə ifadə olunmaqdadır. Bu dilimizə “yenidən bədənə girmək” mənasına gəlməkdədir. İslam düşüncə tarixində isə bu məsələ “tənasüx” olaraq adlanmışdır. Tənasüx dilimizdə mövcud olan nüsxə kəlməsi ilə eyni kökdən olub, “bir şeyi olduğu kimi başqa yerə nəql etmək, köçürmək” mənalarına gəlməkdədir. Toplumumuzda bəzən bu barədə suallar şıxıdığı üçün bu məslənin İslam dini nöqteyi nəzərindən qısa şəkildə aydınldılmasına ehtiyac duyduq.
İranın Milli Təhlükəsizlik Ali Şurasının katibi Əli Laricani Oman Sultanlığına səfər etdiyi bir vaxtda, Tehran diplomatik səylərə qarşı "dağıdıcı təzyiq və təsirlər" barədə xəbərdarlıq edib. Bu xəbərdarlıq İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahunun ABŞ-İran danışıqlarına fokuslanacağı gözlənilən Vaşinqton səfəri ərəfəsinə təsadüf edir.
İsrail fələstinli məhbuslar üçün "edam qanunu"nu icra etməyə hazırlaşır: Heyətlər təlim keçir və xüsusi yer hazırlanır. Məhbuslar İnformasiya Bürosu İsraildə fələstinli məhbuslar üçün "edam qanunu"nun tətbiqinin yaxınlaşması barədə üzə çıxan məlumatların təhlükəli olduğu barədə xəbərdarlıq edib. Bu xəbərdarlıq İsrailin "Kanal 13" televiziyasının qanunun icrası üçün xüsusi hazırlıqların başladığını, bura bu prosesi həyata keçirəcək heyətlərin təlimi və icra üçün xüsusi yerin yaradılmasının daxil olduğunu təsdiqləyən hesabatından sonra verilib.
İranlılar 1979-cu il inqilabından sonra hakimiyyəti ələ keçirən rejimə etiraz olaraq dəfələrlə küçələrə çıxıblar. Bu mənzərə İslam Respublikası tarixində tanış olsa da, bu dəfəki etirazlar daha dərin və təhlükəli mənalar daşıyır. Artıq etirazların hərəkətverici qüvvəsi yalnız rejimin ideoloji və repressiv xarakteri ilə məhdudlaşmır; bu qəzəb gündəlik həyatın hər sahəsinə toxunan boğucu iqtisadi çətinlikləri də əhatə edir. Qəzəb dairəsi genişləndikcə, diqqətçəkən bir hadisə baş verdi: ənənəvi olaraq rejimin dayaqlarından sayılan və əvvəlki etirazlarda məsafə saxlayan Tehran bazarı tacirləri də prosesə qoşuldular. Onların ön cəbhəyə çıxması hakimiyyət üçün narahatlıq doğuran bir dönüşdür, baxmayaraq ki, bu, mütləq rejimin sonunun yaxınlaşdığının qəti göstəricisi deyil.
Banqladeşdə parlament seçkiləri və siyasi islahatlarla bağlı referendumda səsvermə prosesi yekunlaşıb və hazırda səslərin sayılması prosesi davam edir. Bu seçkilər ölkə tarixində mühüm mərhələ hesab olunur və əsas mübarizə iki böyük qüvvə arasında gedir. Əsas rəqabət Tariq Rəhmanın rəhbərlik etdiyi Banqladeş Milliyyətçi Partiyası (BNP) ilə Şəfiqur Rəhmanın başçılıq etdiyi 11 partiyalı koalisiya arasındadır. Rəy sorğuları Tariq Rəhmanın baş nazir postu üçün favorit olduğunu göstərsə də, tərkibində 2024-cü il üsyanının tələbə liderləri tərəfindən yaradılmış Milli Vətəndaş Partiyasının (NCP) da yer aldığı "Camaat-e-İslami" alyansının gözlənilməz nəticə göstərə biləcəyi istisna edilmir.
Kimdir - Nədir?
Türkiyədə daxili işlər naziri vəzifəsinə yeni təyinat həyata keçirilib. “Rəsmi Qəzet”də dərc olunan Prezident qərarına əsasən, Daxili İşlər Nazirliyinə Ərzurum vilayətinin qubernatoru Mustafa Çiftçi təyin edilib. Təyinat Türkiyə Konstitusiyasının 104-cü və 106-cı maddələrinə uyğun olaraq reallaşdırılıb. Mustafa Çiftçi uzun illər dövlət idarəçiliyi sahəsində müxtəlif vəzifələrdə çalışıb. O, 1970-ci ildə Konya vilayətinin Çumra rayonunda anadan olub. 1990-cı ildə Konya İmam-Xətib Liseyini bitirib.
İslamın Qərbi Avropa ilə münasibətlərinin qədim və dərin kökləri var. Bu əlaqələr müsəlmanların Avropa qitəsinin həm şərqinə, həm də qərbinə qədəm qoyması ilə başlamışdır. Şərqdə ilk əsrlərdə Bizanslılarla qarşıdurmalar vasitəsilə, qərbdə isə Əndəlüsün fəthi, şimala doğru irəliləyiş və Fransanın paytaxtı Parisə yaxınlaşma ilə davam etmişdir. Bu irəliləyiş "Bəlatüş-Şühəda" – Puatye döyüşü ilə dayandırılıb. Şekib Arslan özünün "Ərəblərin Fransa, İsveçrə, İtaliya və Aralıq dənizi adalarındakı fəthlərinin tarixi" kitabında sübut etmişdir ki, müsəlmanların Qərbi Avropadakı varlığı təkcə İspaniya, Portuqaliya və Fransa ilə məhdudlaşmırdı. İslamın ilk əsrlərində bu varlıq İsveçrə və İtaliyaya qədər uzanırdı. Beləliklə, Avropa bu dini və onun tərəfdarlarını erkən tanımışdı və təbii olaraq dünyanı bürüyən bu yeni sivilizasiya axınından təsirlənmişdi.
Tarix bu gün yeni dövlətlərin doğuşuna və qədim şəhərlərin külə dönməsinə şahidlik edib. 13 fevral – Türk dünyasında Kipr Türk Federe Dövlətinin qurulduğu və Rauf Denktaşın liderliyi ilə Şimali Kiprin müstəqilliyə gedən yolunun açıldığı gündür. Eyni zamanda, bu gün Türkiyənin Erzincan şəhərinin düşmən işğalından azad edildiyi zəfər günüdür.
12 fevral 2002-ci ildə Niderlandın Haaqa şəhərində fəaliyyət göstərən Keçmiş Yuqoslaviya üzrə Beynəlxalq Cinayət Tribunalında (ICTY) Miloşeviçə qarşı soyqırımı və hərbi cinayətlər üzrə məhkəmə prosesi başlayıb. "Balkan qəssabı" ləqəbi ilə tanınan Miloşeviç Bosniya, Xorvatiya və Kosovoda törədilmiş kütləvi qətliamlar və etnik təmizləmələrdə ittiham olunub. O, beynəlxalq tribunal tərəfindən ittiham edilən ilk fəaliyyətdə olan dövlət başçısı kimi tarixə düşüb.
Bu gün Kahramanmaraşın düşmən işğalından azad edildiyi, "Müsəlman Qardaşlar"ın qurucusunun öldürüldüyü və Çin imperiyasının rəsmən süqut etdiyi gündür. Həmçinin Darvin və Linkoln kimi iki dahinin eyni gündə doğulması tarixin nadir təsadüflərindəndir.
Cənubi Afrikada aparteid rejiminə qarşı mübarizənin simvolu olan Nelson Mandela 27 illik həbs həyatından sonra azadlığa çıxıb. 11 fevral 1990-cı ildə baş tutan bu tarixi hadisə ölkədə irqi ayrı-seçkiliyin sona çatmasının başlanğıcı hesab olunur. Peşəcə hüquqşünas olan Mandela 1944-cü ildə Afrikanın ən qədim qara dərili siyasi təşkilatı olan Afrika Milli Konqresinə (ANC) qoşulub. O, uzun illər ağ dərili azlığın üstünlüyünə və irqi seqreqasiyaya əsaslanan aparteid sisteminə qarşı qeyri-zorakı müqavimət üsulları ilə mübarizə aparıb. Lakin 1960-cı ildə Şarpvildə dinc nümayişçilərin qətlə yetirilməsindən sonra Mandela hökumətə qarşı partizan müharibəsi aparmaq üçün ANC-nin hərbi qanadının təşkilində iştirak edib.
